Zapomnij o zasadzie 19 stopni! Dlaczego eksperci zalecają teraz inną idealną temperaturę

Jesienią i zimą w domu powinno być jak najcieplej. Jednocześnie jednak ważne jest oszczędzanie energii, aby koszty nie wzrosły. Pokażemy, jak osiągnąć złoty środek.

Odpowiednia temperatura pomaga czuć się komfortowo i oszczędzać energię.

Od dawna propagowana „zasada 19 stopni” coraz mniej nadaje się jako ogólna miara dla gospodarstw domowych. Budynki są różnie ocieplane, sytuacje życiowe są bardzo zróżnicowane, a nowoczesna technika grzewcza pozwala na bardziej precyzyjną regulację niż dawniej.

Zamiast stałej wartości eksperci zalecają zróżnicowane podejście: docelową temperaturę około 20 stopni w często używanych pomieszczeniach mieszkalnych, obniżenie temperatury w mniej używanych pomieszczeniach zgodnie z potrzebami, niezawodne zarządzanie wilgotnością i inteligentną regulację. Zwiększa to komfort, zmniejsza ryzyko kondensacji i pleśni oraz może obniżyć koszty.

Temperatura odczuwalna: skąd biorą się różnice?

To, co odczuwamy jako ciepło, nie zależy wyłącznie od temperatury powietrza. Decydujące znaczenie ma temperatura operacyjna – współdziałanie ciepła powietrza i temperatury promieniowania powierzchni.

Zimne ściany zewnętrzne lub stare okna sprawiają, że pomieszczenie o temperaturze 20 stopni wydaje się szybciej wychładzać, podczas gdy dobrze izolowane powierzchnie sprawiają, że ta sama temperatura powietrza wydaje się bardziej komfortowa. Właśnie w tym tkwi sedno współczesnych zaleceń: nie trzymać się dogmatycznie jednej liczby, ale mądrze dostosowywać klimat w każdym pomieszczeniu.

W pomieszczeniach mieszkalnych i roboczych dla wielu osób przyjemna jest temperatura około 20 stopni, zwłaszcza w przypadku pracy siedzącej, a czasem nawet nieco wyższa.

W sypialniach temperatura 16–18 stopni sprzyja zasypianiu. Osoby, które łatwo marzną, powinny raczej kierować się górną granicą.

Wyjątkiem jest łazienka, ponieważ podczas krótkich okresów użytkowania korzystniejsze są wyższe temperatury, wynoszące 22–23 stopnie, w czasie kąpieli i prysznica. Zwiększają one komfort bez konieczności ogrzewania całego domu.

Korytarze i pomieszczenia gospodarcze mogą pozostać chłodniejsze, ale nie powinny się wychładzać, aby wilgoć nie osadzała się na zimnych powierzchniach. Temperatura nie powinna również spaść poniżej 16 stopni Celsjusza.

Wilgotność odgrywa kluczową rolę. Za przyjemną i zdrową uważa się wilgotność względną powietrza na poziomie około 40 do 60 procent. Zbyt wilgotne powietrze wzmaga odczucie zimna i zwiększa ryzyko kondensacji i pleśni, ponieważ ciepłe i wilgotne powietrze szybciej osiąga punkt rosy na zimnych powierzchniach. Nawet niewielka odległość mebli od ścian zewnętrznych zapobiega powstawaniu wilgotnych, chłodnych zakamarków.

Dlatego warto konsekwentnie wietrzyć pomieszczenia: kilka razy dziennie przez kilka minut, zwłaszcza po prysznicu lub gotowaniu. Natomiast stale uchylone okna są nieefektywne i zbytnio wychładzają elementy konstrukcyjne.

Precyzyjna regulacja dzięki inteligentnej technologii

Inteligentne termostaty i sterowanie strefowe pozwalają na ogrzewanie pomieszczeń dokładnie w czasie, w którym są one użytkowane, a następnie na kontrolowane obniżanie temperatury.

Nowoczesne systemy regulacji zapobiegają silnym skokom temperatury, ograniczają ciągłe włączanie i wyłączanie ogrzewania oraz utrzymują żądaną temperaturę na bardziej stabilnym poziomie. Jest to wygodniejsze i bardziej efektywne niż ogrzewanie wszystkich pomieszczeń w niewielkim stopniu.

Koszty początkowe są przystępne: pojedyncze termostaty grzejnikowe kosztują często od 30 do 60 euro za sztukę plus centrala/bramka. W przypadku małych mieszkań wystarczy często kilkaset euro, natomiast domy jednorodzinne z większą liczbą grzejników wymagają odpowiednio większych nakładów. Dodatkowo hydrauliczna regulacja i wydajna pompa grzewcza zwiększają korzyści, ponieważ ciepło jest rozprowadzane bardziej równomiernie.

Wykorzystaj małe środki pomocnicze

Nie zawsze potrzeba wielu środków, ponieważ nawet niewielkie działania mogą podnieść odczuwalną temperaturę bez zwiększania wartości zadanej. Szczególnie ważne są nienaruszone uszczelki okienne, zasłony lub rolety zamknięte w nocy, wolne grzejniki (niezasłonięte meblami) oraz uszczelnienie źródeł przeciągów.

Większe ulepszenia budynku oferują większy potencjał oszczędności

Jeśli chcesz inwestować długoterminowo, szczególnie korzystne będą lepsze szklenie lub działania renowacyjne dotyczące powłoki budynku. Pomieszczenia będą odczuwalnie cieplejsze przy tej samej temperaturze powietrza.

Powszechnym błędem jest przekonanie, że im chłodniejsze pomieszczenie, tym jest ono tańsze. Chociaż można oszacować, że każdy stopień obniżenia średniej temperatury w pomieszczeniu pozwala zaoszczędzić około 6 procent energii grzewczej, zbyt duże obniżenie temperatury może sprzyjać problemom z wilgocią.

Usunięcie pleśni – i zagrożeń dla zdrowia – szybko staje się droższe niż umiarkowana wartość zadana. Również przenośne grzejniki elektryczne nie są ekonomicznym rozwiązaniem: w krótkim czasie zwiększają one odczucie ciepła, ale często powodują znacznie wyższe koszty eksploatacji niż sensownie ustawione centralne ogrzewanie z nieznacznie wyższą temperaturą w pomieszczeniu.

Ważne jest, aby zamykać drzwi między ciepłymi i chłodniejszymi pomieszczeniami, aby wilgotne ciepłe powietrze nie przedostawało się do zimnych obszarów i nie skraplało się tam